Tarasy - metody montażu
W przypadku tarasów istnieją dwie metody wykonania- tradycyjny (klejony) oraz wentylowany (układany na wspornikach), które różnią się nie tylko technologią montażu, ale przede wszystkim zachowaniem konstrukcji w długim okresie użytkowania. Wybór pomiędzy tymi rozwiązaniami nie powinien wynikać z estetyki, ale z uwarunkowań technicznych, obciążeń, warunków atmosferycznych oraz oczekiwanej trwałości systemu.
Różnice w konstrukcji tarasu
W tradycyjnych tarasach klejonych płyty są trwale przyklejone do podłoża za pomocą zapraw klejowych.Po przyklejeniu płytek szczeliny pomiędzy nimi są szczelnie wypełniane zaprawą fugową. Cała nawierzchnia, w tym płyta, klej, fuga i podłoże betonowe są ze sobą nierozerwalnie połączone.
Poniżej podłoże tarasów zabezpieczone dwoma różnymi środkami - papą termozgrzewalną (po lewej) i folią w płynie (po prawej)
Problemy tarasów klejonych
Przestrzeń pod przyklejoną płytką musi być w pełni wypełniona zaprawą klejową. Każda wolna przestrzeń może generować w przyszłości problemy. Cała nawierzchnia pracuje wówczas jako zamknięty, sztywny układ warstwowy, w którym płyta, klej, fuga i podłoże betonowe są ze sobą nierozerwalnie połączone.
Ponadto tarasowe płytki ceramiczne mają sztywną strukturę w przeciwieństwie do budynku, który cały czas pracuje i osiada z biegiem lat. W warstwie płytek powstają naprężenia, które mogą doprowadzić do pęknięcia gresu oraz fug pomiędzy nimi. W efekcie końcowym prowadzi to do trwałego zniszczenia posadzki:
W tarasie wentylowanym nawierzchnia:
- spoczywa punktowo na wspornikach,
- nie jest trwale przyklejona do podłoża,
- stanowi układ elementów swobodnie ułożonych.
Dzięki temu konstrukcja nie przenosi bezpośrednio naprężeń pomiędzy warstwami.
Jeżeli chcesz zacząć od podstawowej definicji technologii i jej zastosowań, przejdź tutaj:
Wytrzymałość na warunki atmosferyczne
Wilgoć panująca na stałe w atmosferze jak również zmiany temperatury (słońce / mróz) powodują gromadzenie się w pozostawionych szczelinach pomiędzy klejonymi płytami wody (para ulega kondensacji).
Nagromadzona z biegiem czasu woda pod wpływem wielokrotnego zamarzania rozszerza swoją objętość i wyrządza nieodwracalne szkody. Płytki odklejają się, fuga wykrusza i cała posadzka jest do wymiany. Jest to jeden z najczęstszych powodów awarii tarasów klejonych – woda zostaje uwięziona w warstwach konstrukcyjnych i nie ma możliwości swobodnego odparowania.
W tarasie wentylowanym woda spływa przez szczeliny pomiędzy płytami bezpośrednio do warstwy hydroizolacji z której jest odprowadzana. W tym systemie nie używamy kleju ani zapraw, więc woda nie ma możliwości wnikania w głąb konstrukcji. Przestrzeń wentylacyjna pod płytami umożliwia cyrkulację powietrza i przyspiesza wysychanie wszystkich warstw tarasu.
Szerokość szczelin pomiędzy płytami ma znaczenie dla odpływu wody i pracy materiałów. Więcej:
→ Zobacz również: Fuga lub szczelina na tarasie zewnętrznym - jak dobrać odpowiednią szerokość?
Trwałość i wytrzymałość na przestrzeni lat
W przypadku trasu tradycyjnego, jeśli woda wniknie w głąb konstrukcji, jedyną rzeczą jaką możemy zrobić aby naprawić posadzkę, jest wymiana wszystkich materiałów - całej dotychczasowej posadzki. Pozostawienie uszkodzonej posadzki z płytek klejonych na dłuższy okres generuje obszerne zniszczenia. W dalszej perspektywie prowadzi do trwałego uszkodzenia wszystkich warstw tarasu. W takiej sytuacji naprawa polega na usunięciu i wymianie każdej warstwy posadzki / stropu : płytek, zaprawy klejowej, hydroizolacji i wysuszeniu warstwy betonowej. W praktyce oznacza to bardzo duże koszty oraz długie wyłączenie tarasu z użytkowania.
W tarasie wentylowanym brak trwałych połączeń sprawia, że nawierzchnia może pracować niezależnie od podłoża, co znacząco wydłuża jej żywotność.
Poniżej przedstawiamy przykład tarasu wyłożonego płytkami mocowanymi do podłoża na klej. Jednak po pewnym czasie użytkowania posadzka uległa uszkodzeniu. Mimo złej kondycji posadzki taras udało się naprawić, jednak został on wykonany już inną metodą- tarasu wentylowanego.
Naprawa i rewizje posadzki
Zarówno w przypadku tarasu wentylowanego jak i klejonego, ważne abyśmy prowadzili systematyczne przeglądy techniczne tarasu. Jeśli naprawa tarasu klejonego nastąpi w szybkim czasie od jej powstania można wykonać ją na wyżej wspomnianych warunkach. Tylko jeśli woda nie dostanie się w niższe warstwy stropu możliwa jest wymiana samej wierzchniej warstwy. Taras klejony jest konstrukcją praktycznie nieserwisowalną.
Największą zaletą technologii wsporników jest to, że w każdej chwili bez problemów możemy wymienić każdą płytkę osobno. Bez problemu możemy ją podnieść, wyczyścić podłoże pod tarasem i ponownie ułożyć w odpowiednie miejsce. Taras wentylowany umożliwia punktowy dostęp do każdej warstwy systemu bez niszczenia pozostałej nawierzchni - w przypadku zniszczenia jednej płytki, wymieniamy tylko jedną płytkę.
Jeżeli rozważasz remont tarasu (wymiana nawierzchni bez ingerencji w hydroizolację), zobacz:
Różnice w montażu i eksploatacji
Taras klejony to znacznie dłuższy czas montażu - przede wszystkim oczekiwanie na odpowiednie warunki atmosferyczne i osuszenie. Z kolei ułożenie płyt na tarasie wentylowanym jest proste i możliwe w niemal każdych warunkach atmosferycznych, nawet przy dużej wilgotności. W tej technologii nie czekamy na wiązanie zapraw ani klejów. Montaż „na sucho” skraca czas realizacji i znacznie ogranicza ryzyko błędów.
Jeśli szukasz instrukcji montażu krok po kroku (również detali wykonawczych), zobacz:
→ Zobacz również: Montaż tarasu wentylowanego - instrukcja krok po kroku
Ograniczenia technologii wentylowanej
W przypadku tarasów wentylowanych musimy zatroszczyć się aby zachować odpowiednie parametry sztywności podłoża, oraz o to, aby nie dopuszczać do punktowych przeciążeń. Dzięki przestrzeganiu wytycznych wsporniki z biegiem lat nie będą zapadać się w podłoże, a co za tym idzie- nie pojawi się ryzyko uszkodzenia tarasu.
Pamiętaj, aby nie ustawiać wsporników na nieutwardzonym gruncie.
Odpowiednim podłożem może być np:
- wylewka betonowa z papą (lub bez jeśli pod płytą nie ma żadnych pomieszczeń) - tak najczęściej jest na balkonach
- styrodur min. XPS200
- płyty betonowe pełne lub ażurowe
- bloczki betonowe
- czy chociażby stare betonowe płyty chodnikowe pochodzące np. z rozbiórki.
Porównanie: taras klejony z płytek vs. taras wentylowany
TARAS WENTYLOWANY a TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH
Czas montażu:
TARAS WENTYLOWANY 1 dzień | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH 4-10 dni
Koszty materiałów na 20 m2 tarasu z płytami 60x60 cm (bez dni roboczych i płyt):
TARAS WENTYLOWANY od 720 zł | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH 350-1000 zł
Możliwość użytkowania nawierzchni bezpośrednio po montażu:
TARAS WENTYLOWANY - TAK TRUE | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Możliwość samodzielnego montażu:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- TAK
Stuprocentowa odporność na przemarzanie, nasiąkliwość:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Możliwość łączenia kilku rodzajów płyt na jednym tarasie domu:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- TAK
Możliwość wymiany pojedynczej płytki bez uszkodzenia pozostałej okładziny:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Taras niweluje nierówności podłoża:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Ukryte odpływy i instalacja pod tarasem:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Płaska powierzchnia użytkowa po wykończeniu:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Możliwość montażu w różnych warunkach atmosferycznych:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Brak stałego połączenia warstw podłoża:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH- NIE
Wytrzymałość na lata:
TARAS WENTYLOWANY - TAK | TARAS Z PŁYTEK KLEJONYCH -TAK jeśli jest klejony z ogromną precyzją
Wybór tarasu wentylowanego to ochrona budynku i elementów konstrukcyjnych przed wnikającą wilgocią. To również prostota i estetyka- szybki czas montażu płyt z równymi podziałami i ukrytymi elementami instalacyjnymi. Taras wentylowany to również komfort użytkowania płaskiej powierzchni. Przed przystąpieniem do projektu warto przeanalizować co jest dla nas najważniejsze, aby podjąć dobrą decyzję.
Jeżeli znasz już praktyczne różnice pomiędzy tarasem wentylowanym a tradycyjnym tarasem klejonym, kolejnym krokiem jest zrozumienie jak dokładnie działa system tarasu wentylowanego.